Wieża widokowa na Chełmcu

Wieża widokowa na Chełmcu.

Zaciekawiła mnie teczka w Archiwum Państwowym we Wrocławiu, w aktach Majątku Hochbergów dotycząca Restauracji na szczycie Chełmca. Okazało się, że warto było zainteresować się, tą teczką, gdyż zawiera unikatowe rysunki techniczne wieży i restauracji. Nigdy wcześniej się z nimi nie spotkałem.

Pragnę tu pokazać, nie tyle pełną historię wieży na Chełmcu, co założenia jej powstania i późniejsze zmiany.

Dlaczego ten temat mnie interesuje? Pracowałem w Telewizyjnym Ośrodku Nadawczym na Chełmcu w latach 1977-1978, jako Instruktor. Praca polegała na dozorze technicznym nadajników, anten i osprzętu TV. W tym czasie wieżą opiekował się Henryk Adamczyk. Bardzo pogodny człowiek. Codziennie wchodził na Chełmiec z Boguszowa. Niby nic, w tym dziwnego, gdyby nie to, że nie miał jednego płuca. Twierdził, że to go trzyma przy życiu. Kasował opłaty za wstęp na wieżę. Dodatkowo, sprzedawał “dla Niemców” oczywiście za marki, pocztówki z widokiem wieży. Skąd on je zdobywał? Nie wiem. Ale zawsze je miał. Oczywiście były to widokówki sprzed 1945 roku.

Wielokrotnie bywałem w wieży. Ciekawił mnie wtedy ten obiekt, ale informacje poza pocztówkami, były bardzo skromne. Niestety, oficjalnie nie można było wtedy robić zdjęć instalacji na szczycie Chełmca. Budynek Stacji TON oraz maszt były obiektami pod kontrolą Służb. Jakoś wieży i Henia, nie sfotografowaliśmy, czego teraz żałuję

Czym miała być wieża?

Wieża, miała być obiektem restauracyjnym, na szycie Chełmca, dla kuracjuszy ze Szczawna-Zdroju oraz turystów. Bardzo logiczne założenie, aktualne także w dzisiejszych czasach. Piechur po trudach wędrówki. A jeszcze wspinaczki pod górę, chce się czegoś napić. A jak napić, to i może coś zjeść. Dodatkowo mogli wejść na wieżę, aby obejrzeć widoki z Chełmca. Wtedy, też tam rosły drzewa i dopiero wieża dawała ogląd całej panoramy.

Zresztą takie same założenia, przyświecały Hochbergom w aspekcie Starej i Nowej Szwajcarii w Książu. Budowano obiekt obsługi turystów, który wydzierżawiano i pozyskiwano z tego tytułu dochody.

Jak to miało być zbudowane.

Na Fot 4, widzimy planowany budynek i ścieżki dojścia na szczyt Chełmca. Szacowano dostępność obiektu i ruch odwiedzających.

Na powyższej fotografii Fot 5, widzimy to, co było koncepcją na Fot 3. Powstał obiekt z wieżą, wzorowaną na ruinę zamku. Obok niego restauracja, z otwartą werandą. Nad restauracją widzimy taras widokowy. Dla bardziej wytrwałych i odważnych były widoki, ze szczytu wieży.

Poznajmy konstrukcję wieży na Chełmcu.

Na powyższych planach Fot 6 i 7, widzimy rysunki konstrukcyjne wieży na Chełmcu. Widać jednak, że restauracja w takim kształcie nie spełniała założonych kryteriów ekonomicznych, skoro zdecydowano się na kosztowne prace modernizacyjne.

Modernizacja restauracji i zaplecza.

Powyżej widzimy plan modernizacji budynku zaplecza oraz samej restauracji, przy wieży widokowej na Chełmcu.

Pierwotnie restauracja składała się z zamkniętej sali jadalnej, oraz werandy.

Zmieniono układ, tworząc zamkniętą przeszkloną werandę. Taki układ spotykamy w większości schronisk w Sudetach. Był to swoisty przedsionek, zabezpieczający przed zimnym wiatrem i wnoszeniem śniegu lub mokrej odzieży zewnętrznej bezpośrednio do sali restauracji. Jak to wykonano zobaczmy na poniższych fotografiach.

Jak wieża wyglądała po tej modernizacji?

Na szczyt Chełmca z Boguszowa, poprowadzono wygodną drogę, którą można było samochodem podjechać na sam szczyt.

Co jeszcze widzimy na planach?

Powyżej widzimy projekt drewnianego budynku, który miał być dobudowany od strony zaplecza. Po prawej stronie, przy wieży. Jaką miał pełnić funkcję. Niestety nie ma tego opisanego w dokumentach.

Ten sam budynek, widok stojąc przed wejściem do wieży.

Powyżej Fot 18 mamy projekt toalety, na szczycie Chełmca. Nie wiem czy powstała. Nie widać tego obiektu, na żadnych znanych mi zdjęciach.

Lata powojenne.

Na Fot 19 widzimy wieżę widokową na Chełmcu, w latach powojennych, zanim powstała Stacja Zagłuszająca i cały teren został ogrodzony oraz wyłączony z ruchu turystycznego. Drewnianego budynku restauracji, gdy pracowałem w TON Chełmiec już nie było.

Obecnie wieża należy do Gminy Szczawno-Zdrój. Odbudowano częściowo budynek restauracji. Wieża i bufet są otwarte tylko w weekendy. Można tam kupić artykuły spożywcze i napoje z automatów. Niestety nie doceniono walorów turystycznych góry Chełmiec. Do tego Stacja Emitel oraz anteny najróżniejszych firm, rozrosły się na szczycie niczym dżungla. Nie polecam nikomu dłuższego pobytu w tym polu elektromagnetycznym.

Gdyby ktoś chciał wejść na szczyt Chełmca, zobaczyć wieżę i pooglądać z niej widoki, zapraszam na bardzo kompetentną stronę https://gorskim-szlakiem.pl/chelmiec/. Są tam opisy oraz trasy dojścia. Polecam.